To właśnie kurki, czyli pieprzniki jadalne, są jednymi z tych grzybów, które warto wypatrywać aż do późnej jesieni. Są smakowite, jędrne i dobrze znoszą duszenie oraz smażenie, dlatego z małego znaleziska łatwo zrobić porządny obiad. Ich sezon zwykle trwa od czerwca do listopada, ale o tym, czy pojawią się w lasach tak późno, decydują przede wszystkim wilgoć, temperatura i brak silnych przymrozków. W tym roku sezon wyjątkowo sprzyja miłośnikom kurek. Ja pod koniec października nadal wynoszę z lasu pełne kosze!
WIDEO…
Kurka, liszka i pieprznik
Pełna nazwa tego gatunku brzmi pieprznik jadalny, po łacinie Cantharellus cibarius. W większości domów mówi się po prostu kurka, ale w różnych częściach Polski można spotkać także nazwy liszka, lisica, lisiczka, kurek, kurka żółta czy pieprzyk jadalny. Ta różnorodność dobrze pokazuje, jak długo pieprznik gości w polskiej kuchni.
Nazwa pieprznik nie wzięła się z przypadku - surowy miąższ ma lekko ostry, pieprzny posmak. W koszyku kurki zajmują mało miejsca, lecz rosną zwykle gromadnie. Gdy trafisz na jedno dobre stanowisko, nie odchodź od razu. Obejrzyj uważnie mech, liście i okolice korzeni, bo kolejne owocniki często wyrastają tuż obok.
Jak rozpoznać kurkę?
Najłatwiej zacząć od spojrzenia pod kapelusz. Prawdziwa kurka nie ma cienkich, równych blaszek, lecz grube fałdki, nazywane listewkami. Są rozwidlone, nieregularne i wyraźnie zbiegają po trzonie. Kapelusz jest jasnożółty lub żółtopomarańczowy, u młodych okazów bardziej wypukły, z czasem robi się pofalowany i lejkowaty. Trzon pozostaje pełny, krótki i zwykle ma podobny kolor jak kapelusz. Miąższ jest jasny, zwarty, a zapach przyjemny, czasem kojarzący się z owocami. Jesienią małe kurki bywają przykurzone piaskiem i przykryte liśćmi, ale ich intensywny kolor nadal odcina się od ciemnej ściółki.
Kurki i fałszywe sobowtóry
Najczęściej kurkę myli się z lisówką pomarańczową, nazywaną fałszywą kurką. Lisówka ma zwykle bardziej pomarańczowy kapelusz, cieńszy i smuklejszy trzon oraz prawdziwe, liczne blaszki, które można oddzielać pojedynczo. U kurki listewki wyglądają natomiast jak przedłużenie kapelusza i trzonu. Lisówka jest uznawana za niejadalną. Nie opieraj rozpoznania wyłącznie na barwie, bo żółte i pomarańczowe grzyby w lesie łatwo wyglądają podobnie. W razie wątpliwości zostaw okaz w lesie.
Gdzie szukać kurek?
Pieprznik jadalny występuje w Polsce pospolicie, zarówno w lasach iglastych, jak i liściastych. Szczególnie warto zaglądać do borów mieszanych, w okolice sosen i świerków, ale kurki rosną też przy dębach, bukach i grabach. Lubią kwaśniejsze, często piaszczyste podłoże, mech, opadłe igły oraz wilgotną ściółkę. Można je znaleźć w młodnikach, przy mało uczęszczanych drogach leśnych, na skraju prześwietlonych fragmentów lasu i pod starymi drzewami. Po deszczu nie zawsze wychodzą od razu, dlatego do sprawdzonego miejsca dobrze wrócić po kilku dniach. Kurki może i są malutkie, ale zimna się nie boją. Jeśli nie ma dużych przymrozków, znajdziesz je też późną jesienią.
Kurki na patelnię
Kurki najlepiej smakują w prostych daniach, w których nie ginie ich lekko pieprzny aromat. Na dużej patelni rozgrzej masło z odrobiną oleju, dodaj drobno posiekaną cebulę i smaż ją tylko do zeszklenia. Dorzuć oczyszczone kurki, większe przekrój na pół, a następnie smaż, aż puszczą wodę i płyn odparuje. Dopiero wtedy dodaj sól, pieprz oraz odrobinę śmietanki. Kilka minut spokojnego duszenia wystarczy, by powstał sos do ziemniaków, klusek, jajek albo kromki żytniego chleba. Kurki można też dodać do jajecznicy, farszu do pierogów, sosu do mięsa czy risotta. Nie jedz ich na surowo i zawsze poddaj je dokładnej obróbce cieplnej.
Czytaj także:
- Bajecznie prosty przepis na makaron z grzybami leśnymi. Uszykuj dużo, bo rodzina podstawi talerze po dokładki
- Z popularnych grzybów robię zupę a la flaczki. Nawet mięsożerny mąż zajada, aż mu się uszy trzęsą
- To najlepsze grzyby w panierce na jesienną kolację. Dodaję 1 składnik, aby były chrupiące
